Yazar:

Boyunda şişlik olduğunda çoğunlukla önem verilmez ve şişlik bazen uzun süre devam edebilir. Oysa boyunda şişlik bazı durumlarda çok önemli bir hastalığın ya da kanserin habercisi olabilir.

Boyunda şişlik sebepleri arasında lenf bezi büyümesi (beze) önemli bir yer tutar. Tıpta lenf bezin büyümesine “lenfadenopati” denir. Lenfadenopati, boyun muayenesi sırasında sık karşılaşılan bir bulgudur. Lenfadenopatilerin çoğu iyi huylu olup; enfeksiyonlar ve çeşitli kanserlerin seyrinde ilk bulgu olarak karşımıza çıkabilirler. Bu hastalarda tanıda geç kalınması önemli tıbbi sorunlara yol açabileceğinden bir doktor için lenf nodlarının iyi değerlendirilmesi ve hangilerini araştıracağı çok önemlidir. Uygulamada hastaların büyük kısmında boyun , koltuk altı ve kasık lenf bezleri ele gelebilir. Eğer lenf bezi büyük ise lenfadenopatinin gerçek nedeninin araştırılması gerekir. Bir santim altındaki lenf bezleri çok önemli değildir. Bunun üzerinde büyüme varsa önem kazanır. Kafa arkası ve kulak arkasındaki lenf bezi büyümeleri genellikle enfeksiyöz kaynaklıdır. Yine iki haftadan kısa süren lenf büyümeleri çoğunlukla enfeksiyöz kaynaklıdır. İki haftadan uzun öyküde ise, verem, viral enfeksiyonlar, HIV, kötü huylu kanserler , otoimmün hastalıklar düşünülebilir.

Meslekle ilgili hastalıklar örneğin ziraat ve tarımla uğraşanlarda, evde kedi köpek besleyenlerdebununla ilgili boyunda lenf büyümesi olabilir. Uzun süre kullanılan ilaçlar (difenilhidantoin, karbamazepin, primido suksinatlar, altın tuzları, sulfasalizin, kaptopril, atenolol, kinidin, allopurinol, sefalosporin, primetamin) lenf büyümesine neden olabilir. Lenf bezi büyüklüğü yanında , eklem ağrısı ve kas ağrısı mevcut ise, bu sıklıkla bir viral enfeksiyona işaret eder. Son günlerde geçirilmiş üst solunum yolu enfeksiyonları, döküntülü hastalıklar, diş ve dişeti rahatsızlıklarının mevcudiyeti öyküde çok önemlidir.

Lenf bezinin ağrılı, hassas ve kızarık olması, iltihaplı bir olaya işaret edebilir. Tüberküloz ve malign hastalıklarda lennfadenopati hızlı büyüyüp kapsül gerilimi yaratmadıkça ağrısızdır. Hodgkin hastalığında lenf nodu ağrısız, yumuşak hareketli ve lastik kıvamındadır. Hodgkin-dışı lenfomalarda ise sert ve genellikle ağrılıdır. Taş gibi sert lenf nodlarını metastatik küme biçiminde görmekteyiz.

boyunda lenf büyümesi varsa ayrıntılı kulak burun-boğaz ve diş muayenesi de ayrıca yapılmalıdır. Gerek enfeksiyonlar gerekse kötü huylu kanserler için önemlidir. Kriptik tonsilit, çürük bir diş servikal lenfadenopatinin nedeni olabilir. Yanakta koplik lekelerin görülmesi kızamık tanısı koydurur. Bundan başka Lenf bezi büyümeleri genellikle, kızıl, kızamık, kızamıkçık ve diğer viral enfeksiyonlarda, eritema nodozum gibi deri hastalıklarında, tüberkülozda,  streptokokal enfeksiyonlarda, sarkoidozda,  ilaç reaksiyonlarında , enfeksiyöz mononükleozis, toksoplazmaziste, frengide, dermatomyozit, sistemik lupus eritematozus gibi oto immun kollagen doku hastalıklarında , görülebilir. Lenf bezi büyümesi yanında peteşi, purpura, ekimoz gibi deri bulguları ve solukluk aksi ispat edilene kadar kötü huylu kanserlere de işaret edebilir.

Google+